- İlk olarak teknenizde mutlaka en az bir adet duman dedektörü konuşlandırmalısınız. Bu dedektörler dumanı optik olarak tespit edip ikaz alarmı çalar. Her denize çıkmadan önce ve denize çıkmıyorsanız da ayda bir üzerlerindeki test butonuna basarak çalışıp çalışmadığını test edin.

Tüpün bulunduğu dolaba basınç kaçak dedektörü bağlayın!
- Tüpün bulunduğu dolabınıza tüp bağlantısının hemen arasına bir basınç kaçak dedektörü bağlayın. Bu tip parçalar maalesef teknelerimizde üreticiler tarafından konmamış oluyor. Sisteminizde kaçak olup olmadığını anlamanın en sağlıklı yöntemi budur. Diğer bir yöntem de manometre (basınç ölçer saat) kullanmaktır. Bu basınç ölçer aynı zamanda sisteminizdeki gaz miktarını ölçer. Test için tüpün vanasını kapatıp ilk değeri not alın. Ve bir saat sonra saate tekrar bakın. Eğer basınç kaybı yaşanıyorsa sistemde kaçak olduğu anlamına gelir. Bu testi ayda bir yapmanızda fayda var.
- Teknenize karbonmonoksit alarmı koyun. Özellikle çok hava almayan kamara veya kapalı alanlara koyabilirsiniz.


- Pişirme işlemi bittikten sonra tüpün vanasını içeriden ve dışarıdan kapatın. Sadece ocaktaki düğmelere güvenmeyin. Zira sürekli hareket eden tipte ocağınız varsa, esnek borusu olacaktır ve bu hareket kaynaklı bağlantı noktalarında kırılma-bozulma olabilir.
- Ocağı asla yanarken bırakıp başka işle meşgul olmayın. Pişirme için çok yağ kullanmayın ve kullanacaksanız da ekstra dikkat gösterin. Yorgun ve alkollü iken pişirme işleri ile uğraşmayın.

- Ocak çevresini her zaman temiz tutun. Pişirme sırasında etrafa bulaşan yağlar zamanla birikim yapar ve çok çabuk alev alabilir duruma gelirler. Ocağı çalıştırırken gazlı çakmaklar yerine zadece kıvılcım çıkaran aparatlar kullanın. Kibrit kullanmayın ya da ocak için satılan çakmakların içindeki gazı kaçırıp öyle kullanın teknede.

- Portatif gaz tüplerinin değişimini kapalı alanlarda yapmayın. Kömürlü barbeküleri teknelerde kullanmayın. Köz halindeki bir kömürün yakamayacağı tekne yoktur. Bu kadar sallantılı bir ortamda barbekünün içinden bir közün tekneye düşmeyeceği garanti edilemez. Ocak çevresinden kumaş eşyaları hep uzak tutun. Ocağınızdaki alev çıkışının stabil ve eşit dağılımlı olup olmadığını her zaman kontrol edin. Ocak gözünün bir yanında kararmalar varsa bu düzensiz bir gaz çıkışını işaret edecektir. O başlığı mutlaka değiştirin.

- Teknenizde gazlı fırın varsa, çalıştırmadan önce kapağı açıp bir süre havalandırın. Yanlışlıkla daha önce gaz düğmesi açılmış ise içeride gaz birikmiş olabilir.
- Tekne için imal edilen ocaklar dışında ocak kullanmayın. Marin tip ocaklarda alev rüzgârla söndükten sonra gaz çıkışını kesici sistemler vardır. Siz de ocağınız çalışırken üfleyerek söndürün ve 30 saniye kadar bekleyerek gaz çıkışının kesilip kesilmediğini test edin. Gaz kesici devreye girmiyorsa, hemen ocağınızı tamir etmesi için teknik servise başvurun.
- Hiçbir şart altında kapalı alanlarda sigara veya pipo içilmesine izin vermeyin. Sigara izmaritlerinin tamamen sönmesine özellikle dikkat edin. Sigara içenlerin kapalı tip küllük kullanmasına özen gösterin. Küllükleri asla teknenin içindeki çöplere boşaltmayın. Kimsenin uykulu iken sigara içmesine izin vermeyin. Sadece teknenin rüzgâraltı tarafında sigara içilmesine izin verin.
- Romantik de olsa teknede asla mum kullanmayın. Hatta en güzeli bulundurmamaktır. Günümüzde artık o kadar çok güneş enerjili LED alternatifler varken aydınlatma için mum kullanmak sadece riskinizi artırır.

- Teknenizde kullanacağınız koltuk ve perde kumaşlarının alev almaz özellikte olmasına dikkat edin.
- Kumaş eşyalarınızın çok ısınan tipli aydınlatmalardan uzak olmasına özen gösterin.
Yakıt ve motor
- Teknenizin yakıt depolama sistemi ve besleme borularını sık sık kontrolden geçirin. Yatak altlarında, sintine yahut kıç altı bölümlerinde konuşlandırıldığı için gözden, gönülden ırak kalabiliyorlar. Bu da sızıntı olduğunda kokusunun size geç gelmesi demek.
- Motor dairenizin zemininde yağ ya da yakıt birikimlerinin oluşmasına izin vermeyin. Sızıntıları ihmal etmeyip ivedilikle kaynaklarını ortan kaldırın. Motor bölümü sintinesini hep temiz tutun. Motor üzerindeki yağ ve yakıt terlemelerini her zaman temizleyin. Egzoz çıkışı ve borularını sık aralıklarla kontrol edin. Kendisini siyah kaçak izleri ile belli edecektir. Egzoz ve turbo sistemleri aşırı ısınacakları için üzerleri ısı izolasyonlu özel kumaşlarla kaplı olmalıdır.

- Özellikle benzinli motoru olan tekne sahiplerinin unutmaması gereken bir şey var; benzin gaz haline çok kolay geçer. Bu da çok şiddetli patlama riski yaratır. Benzin depolarının bulunduğu yerler çok ciddi havalandırmalı bölgeler olmalıdır.
- Kıçtan takma motorlarınız için bulunduracağınız benzin bidonlarının kapakları ekstra güçlü olmalıdır. Basit bidonlarda benzin saklamayın.
- Benzin aktarımını hep dış ortamlarda, mümkünse tekne dışında yapın. Buharının teknenin içine girmesine izin vermeyin.
Tüplerin seçimi ve konumlandırılması
- Teknenizde ocak için kullandığınız tüplerin değişimlerini yaptıktan sonra mutlaka köpük ile sızdırmazlık testi yapın.
- Kullanımdaki ve yedek tüplerinizin hep havalandırmalı bölmelerde olduğundan emin olun. Yedek tüpü asla teknenin içinde ya da havuzluktaki ya da baş taraftaki depolarda saklamayın. Unutmayın bütan ya da LNG tipli gazlar havadan ağırdır ve tabana çökerler ve teknenizi havaya uçurmak için en ufak kıvılcımı çok uzun süre bekleyebilirler. Yedek ve çalışan tüplerinizi yan yana konumlandırmayın.
Teknede ev tipi yangın söndürücü kullanmayın!

- Tekneler için tasarlanmış marin tüplerin dışında ev tipi büyük tüpler kıllanmayın. Hepimiz kendimizce uyanık olabiliriz ancak bu konudaki tecrübeye saygı gösterin.
Yardım alacağınız ustaların tekne elektrikçisi olmasına özen gösterin. Maliyetleri daha yüksek olabilir ancak gerekli bağlantı ve izolasyon hassasiyeti kara elektrikçilerinden çok fazla olacaktır. Tuzlu su ortamı çok yüksek hassasiyet gerektirir. Bağlantılardaki zayıflama yüksek akım çekeceğinden aşırı ısınmaya sebep olur. Son yıllarda çevrenizde ya da basında rastladığınız tekne yangınlarının büyük bölümü elektrik sebeplidir. Elektrik sisteminde değiştirdiğiniz sigortaları mevcudundan yüksek değerli kullanmayın. Sigortanın atması aşırı ısınmayı gösterir, sebebini araştırın, kötü bir bağlantı ya da bakım isteyen bir parçadan kaynaklanıyordur. Isıdan renk değiştirmiş kabloları hemen değiştirin ve aşırı ısınmanın sebeplerini araştırın. Ev tipi kablolar yerine kalaylı ve kalın izolasyonlu marin tip kablolar kullanın.
Son yıllarda gündeme gelen tekne yangınlarının çoğunun sebebi elektrik sistemidir!
Standartlar gereği kapalı bölmesi bulunan tüm teknelerde her kamara ve mutfak için 2’şer kilogramlık, motorunuz içten takma ise de 6 kilogramlık bir yangın söndürücü bulundurmak zorundasınız. Bu tüpler özel teknelerde iki yılda bir, ticari teknelerde her yıl, teste tabi tutulup yeniden dolumları yapılır ve marin sertifikalarının düzenlenmesi zorunludur. Mutfak için de bir adet yangın battaniyesi bulundurulması tavsiye edilir.
www.kayrayelken.com

Kaçış planı
- Tekneye binen herkesi acil durumda ne yapacakları konusunda, yangın söndürücüler ve yangın battaniyeleri, can yelekleri ve can salı konusunda bilgilendirin.
- Telsiziniz olmadan asla denize çıkmayın. Denize çıkmadan önce telsizinizi marina ya da bölgedeki başka bir denizci ile test edin. Cep telefonu sistemleri telsize göre daha güvenilmezdir.
- Acil kaçış çantanızı hep hazır tutun.
Yangın çıktıktan sonra ne yapmalı?
- Acilen MAYDAY yaparak yardım istenmeli.
- Dumanlı bölümlere asla girmeyin, ummadığınız kadar ani bayılma yaşayabilirsiniz.
- Eğer motor dairesindeki duman dedektörü alarm veriyorsa, motor dairesinin kapağı ya da kapısı açılmamalı, sadece aralık yapılarak durum gözlenmelidir. Zira ortam oluşmuşsa siz kapağı açar açmaz oksijenlenen bölge parlayacak ve yangın yüzünüze patlayacaktır. Standart olarak tüm teknelerde motor dairesinin kapağını açmadan gaz basmak için müdahale delikleri vardır. Büyük motoryatlarda, motor dairesi için otomatik yangın söndürücü sistemler kuruludur.
- Yangın olan diğer bölümler de kapılar kapatılarak izole edilmeli, oksijen bölgeden kısıtlanmalı böylece yardım gelene kadar yangın kontrol altında tutulmalıdır.
- Yangın tüplerinizden bir-iki tanesini teknenizin dış tarafında havuzluk bölmelerinde konuşlandırın ki içeride bir yangın çıktığında dışarıdan müdahale edebilin.


